Mikroskopy warsztatowe (narzędziowe) należą do grupy przyrządów optycznych, w których zastosowano bezdotykowe metody pomiaru powiększonego obrazu przedmiotu.

Zakres pomiarów długości:

• w kierunku wzdłużnym: 0 ÷ 100 mm;
• w kierunku poprzecznym: 0 ÷ 50 mm
• fotoelektrycznymi przekształtnikami: 0 ÷ 25 mm

Max średnica zakładanego przedmiotu:

• w kłach z wychylną linią kłów: 70 mm;
• w kłach o poziomym położeniu linii kłów: 85 mm;

Max odległość między kłami:

• uchwytu z wychylną linią kłów: 200 mm;
• uchwytu z poziomym położeniem linii kłów przy pomiarze wyrobów o średnicach:
• do 39 mm odległość wynosi 315 mm
• do 85 mm odległość wynosi 235 mm

Wartość działki elementarnej na przekształtnikach fotoelektrycznych wynosi 0,005 mm. Dokładność cyfrowego odczytu pomiaru liniowego wynosi 0,001 mm. Wyposażenie stanowią obiektywy o powiększeniu:

• 1x
• 3x
• 5x
• 10x

oraz najbardziej uniwersalna głowica kątowa, pozwalająca na wykonanie pomiarów zewnętrznych wymiarów liniowych i średnic wałków, jak i pomiarów kątów.

Sprawdzić stan techniczny sprzętu pomiarowego:

• Stolik kłowy 65 (Rys. 1) nałożyć na stolik pomiarowy mikroskopu i ustalić jego położenie dokręcając dwa wkręty 66
• Między kły 64 wstawić wałek kontrolny 67 dosunąć kły i dokręcić śruby 63 mocujące kły tak, aby nie pozostał wyczuwalny osiowy luz wałka.
• Włączyć oświetlacz do sieci.



Rys.1 Sposób zamocowania wałka kontrolnego
na stoliku kłowym


• Przesuwając stolik pomiarowy w kierunkach poprzecznym i wzdłużnym wprowadzić wałek w pole widzenia okularu obserwacyjnego, aby widoczny był obraz krzyża kreskowanego naniesionego na płytce szklanej umieszczonej w przekroju osiowym wałka kontrolnego 67. Zamiast płytki z krzyżem w przekroju osiowym wałka można umieścić ostrze żyletki.
• Przesuwając tubus w kierunku pionowym wyregulować ostrość obrazu krzyża lub ostrza żyletki.
• Dokręcić śrubę zaciskową przesuwu tubusa. W ten sposób układ optyczny tubusa został nastawiony na ostrość widzenia w płaszczyźnie osi kłów konika.
• Podziałkę kątową głowicy goniometrycznej ustawić na wskazanie zerowe.
• Przesuwając stolik pomiarowy w kierunku poprzecznym doprowadzić wałek do takiego położenia aby w polu widzenia ukazała się jedna z jego tworzących.
• Śrubą mikrometryczną przesuwu poprzecznego doprowadzić bardzo ostrożnie stolik do położenia w którym obraz tworzącej wałka pokryje się ze środkiem krzyża
• Za pomocą przekształtnika fotoelektrycznego przesunąć stolik w kierunku przesuwu wzdłużnego i sprawdzić, czy obraz tworzącej wałka pokrywa się z kreską poziomą krzyża. Jeśli stwierdzimy odchylenia, to przez obrót stolika pomiarowego względem osi pionowej należy spowodować takie jego ustawienie, aby w całym zakresie przesuwu wzdłużnego obraz tworzącej wałka pokrywał się z kreską poziomą krzyża. Będzie to świadczyło że osie kłów są równoległe do kierunku przesuwu wzdłużnego stolika pomiarowego
• Wyjąć z kłów wałek kontrolny i na jego miejsce zamocować przedmiot mierzony

Założyć mierzony detal (wałek) w kły uchwytu (Rys.2) 91 Wskaźnik nachylenia kłów powinien stać na pozycji "O". Wycentrować położenie stolika kołowego za pomocą wałka kontrolnego.


Jeżeli mierzony detal nie posiada nakiełków, to należy umieścić go na pryzmach. Obracając nakrętki: 92 i 87 doprowadzić obraz detali do ostrości i sprawdzić ją na całej długości detalu. Powiększenie dobieramy w zależności od wielkości pola widzenia. Następnie przy pomocy przekształtnika fotoelektrycznego pokryć poziomą linię kreskowaną siatki okularowej głowiczki kątowej z tworzącą detalu. Sprawdzić pokrycie się tworzącej na całej długości przesuwając stół w kierunku wzdłużnym przekształtnikiem fotoelektrycznym lub w sposób ręczny.
Wcisnąć przycisk YCT.O. na urządzeniu cyfrowym, następnie fotoelektrycznym przekształtnikiem przesuwu poprzecznego stołu przesunąć obraz detalu w taki sposób, aby jego przeciwległa strona /tworząca/ pokryła się z poziomą linią kreskowaną siatki.



Dokonać odczytu, którego wartość jest równa średnicy mierzonego detalu. Pomiar długości (wymiar a).



Ustawić przedmiot na okrągłym stole lub zamontować w kłach, uprzednio wycentrowanego stolika kłowego. Zmierzyć długość a. Przy mierzeniu długości a doprowadzić do pokrycia przy pomocy fotoelektrycznego przekształtnika pionową linię kreskowaną siatki z jednym brzegiem detalu wcisnąć przycisk YCT.O, pokryć z drugim brzegiem i dokonać odczytu wartości.